Wanneer ruim je de kerstboom op? Dit zijn de meestgekozen momenten

De kerstdagen zijn voorbij en je vraagt je af: wanneer ruim je de kerstboom eigenlijk op? Het meest gangbare moment is rond Driekoningen, op 6 januari. Veel mensen houden de boom dan precies twaalf dagen na kerst in huis, wat aansluit bij een oude traditie. Maar eerlijk is eerlijk: er is geen vaste regel. Wanneer je de kerstboom opruimt, hangt af van je eigen gevoel, je gezin en soms ook gewoon de staat van de boom.

De drie meestgekozen momenten

Als je kijkt naar wat mensen doen, zijn er drie momenten die het vaakst voorkomen:

  • Direct na kerst (27 december of later): sommige mensen vinden de feestdagen klaar zodra tweede kerstdag voorbij is. De boom gaat dan snel weg om rust te krijgen in huis.
  • Na oud en nieuw: anderen laten de boom staan tot na de jaarwisseling. Zo hoort hij zowel bij kerst als bij het nieuwe jaar.
  • Op of rond Driekoningen (6 januari): dit is het traditionele moment. Driekoningen sluit de kerstperiode officieel af. Veel gezinnen houden hieraan vast, ook als ze verder weinig met de traditie doen.

Rond Driekoningen is ook het moment dat veel gemeenten de kerstbomen ophalen of inzamelingspunten openen. Dat maakt het praktisch een logisch eindpunt.

Wat zegt de traditie?

De traditie rondom de kerstboom opruimen gaat terug op de twaalf dagen van kerst. Die periode loopt van 25 december tot en met 6 januari. Driekoningen, de dag waarop de drie koningen in Bethlehem zouden zijn aangekomen, geldt als het einde van de kerstperiode. In veel landen en culturen is het dan ook het vaste moment om de versieringen weg te doen. In Nederland is die gewoonte minder strikt dan bijvoorbeeld in het Verenigd Koninkrijk, maar het idee leeft zeker nog.

Wanneer kerstboom opruimen met een echte boom?

Heb je een echte dennenboom, dan speelt ook de conditie van de boom een rol. Een verse boom kan prima een paar weken staan als je hem genoeg water geeft. Maar na verloop van tijd gaat hij naalden verliezen. Dat wordt snel een troep in huis. Valt er al veel naalden, dan is het een goed signaal om de boom buiten te zetten. Wacht je te lang, dan heb je straks een spoor van naalden door de gang. Houd de staat van de boom dus in de gaten, los van het gekozen moment.

Bij een kunstboom speelt dit niet. Die kun je rustig tot 6 januari of later laten staan zonder gedoe.

Hoe ruim je de kerstboom netjes op?

Of je nu vroeg of laat begint, een vaste aanpak maakt het makkelijker. Zo doe je het overzichtelijk:

  • Haal eerst de lichtjes of verlichtingssnoeren eraf. Wikkel ze losjes op zodat ze volgend jaar niet in de knoop zitten.
  • Pak de breekbare versieringen als eerste in. Gebruik tissue of krantenpapier om ze te beschermen.
  • Berg kerstballen en hangertjes per soort op in dozen of bakjes. Zo weet je volgend jaar meteen wat je hebt.
  • Haal pas daarna de takken leeg als je een kunstboom hebt. Vouw de onderdelen voorzichtig in elkaar en berg ze op in de originele doos of een hoes.
  • Zet een echte boom buiten voor de inzameling. Veel gemeenten hebben vaste ophaalrondes na Driekoningen. Check de website van jouw gemeente voor de exacte datum.

Wat als je de boom liever langer laat staan?

Sommige mensen vinden de overgang naar de donkere januarimaand zwaar. De lichtjes en versieringen geven nog even wat sfeer. Dat is prima. Er is geen moment waarop het echt “te laat” is. Wel is het zo dat een kerstboom in februari een beetje vreemd begint aan te voelen voor de meeste mensen in de omgeving. Een kunstboom kun je desnoods omtoveren tot een “winterboom” met neutrale decoratie, als je de sfeer wilt vasthouden zonder dat het als kerst aanvoelt.

Kort samengevat

De kerstboom opruimen doe je wanneer het voor jou goed voelt, maar de meeste mensen kiezen voor ergens tussen 27 december en 6 januari. Driekoningen is het meest gangbare en traditionele moment. Heb je een echte boom, let dan op de staat van de naalden. Ruim je de boom netjes op met aandacht voor de versieringen, dan heb je er volgend jaar meteen plezier van.

Veelgestelde vragen

Is er een officieel moment om de kerstboom op te ruimen?
Er is geen officiële datum, maar traditioneel geldt 6 januari (Driekoningen) als het einde van de kerstperiode. Veel mensen houden hieraan vast. In de praktijk ruimt iedereen de kerstboom op op het moment dat het voor zijn of haar situatie het beste uitkomt.

Wanneer haalt de gemeente de kerstboom op?
De meeste gemeenten plannen de inzameling van kerstbomen in de week na Driekoningen, dus rond 7 tot 14 januari. De exacte datum verschilt per gemeente. Kijk op de website van jouw gemeente of in je lokale afvalapp voor de ophaalronde in jouw wijk.

Hoe voorkom ik een spoor van naalden als ik de boom naar buiten breng?
Leg een oud laken of een grote vuilniszak onder de boom voordat je hem oppakt. Zo vang je de naalden op. Draag de boom rechtop naar buiten en til hem niet te abrupt op. Stofzuig daarna het looppad en de boomstandaard.

Mag ik een echte kerstboom bij het grof vuil zetten?
Een echte kerstboom hoort bij de groenafvalinzameling, niet bij het grof vuil. Veel gemeenten hebben speciale inzamelingspunten of rijden de bomen langs de weg op. Je kunt de boom ook zelf naar een milieustraat brengen. Snij grote bomen eventueel in stukken om het makkelijker te maken.